Op het gevaar af dat ik me vertil, ga ik toch proberen iets van de sfeer van gisteravond in woorden te vangen. Het was namelijk nogal bijzonder.

Even over acht kwam Martin Šimek het toneel opgelopen. Daar vond hij een volle zaal en een beeld met een aangehechte brief van Jan Ketelaar. Of Martin die even voor wou lezen ter introductie. Jawel, maar alleen omdat het echt moet. Het was hem geen onverdeeld genoegen. De rest van de avond werd dat wel.

Eerst moest er nog gezocht worden naar de sprekers. Anne Woudwijk, Bert Middel en Jurgen van den Herik zaten in de zaal en aan Martin was de opdracht om de gezichten bij de functies burgemeester, kunstenaar en dominee te zoeken. Bert was snel gevonden, Anne ook, alleen Jurgen niet. Jurgen heeft meer weg van een Italiaanse dorpspastoor dan van een predikant in Friesland.

Liefde, verlangen en idealen. Kiest u maar waar u het over wilt hebben. Bert koos idealen, Jurgen en Anne liefde. Martin trok zich er niks van aan. Hij wou niet hebben dat een politicus een praatje ging houden over idealen. Geboren in het Oostblok komen politieke idealen hem de strot uit. Bert moest het gaan hebben over verlangen, Anne over liefde en Jurgen idealen.

Idealen moeten vooral vloeibaar zijn, zo betoogde Jurgen. Je moet bereid zijn de zwakke punten van je eigen ideeën te zien en de sterke punten in de ideeën van een ander. Doe je dat niet dan is dat dodelijk voor de dialoog. Een wijze les. Een verstandige keuze ook van Martin. Uit de mond van een politicus, ook ik beken schuld, had je zoiets waarschijnlijk niet gehoord.

Met de vraag wanneer was je het eenzaamst werd de sfeer gezet. Jurgen vertelde over zijn zoontje uit wie hij het leven weg heeft voelen ebben. Bert sloot daarbij aan door te vertellen over de dood van zijn zus en Anne vertelde over de psychoses waar hij last van heeft. De kwetsbaarheid werkte ontwapenend. Met haast ingehouden adem hing de zaal aan de lippen van de vier heren op het podium.

Jan had vrij entree gegeven aan de mensen die iets meenamen wat voor hen verbonden was met het thema van de avond. Door dat op het podium te leggen liep je echter wel het risico om een minuutje in de schijnwerpers te moeten staan. Daar kwamen mooie verhalen uit voort maar veel belangrijker was nog dat het publiek de avond letterlijk meemaakte.

Ik had ook wat meegebracht; een kaartje met daarop de woorden "waarom zou ik bang zijn van de dood, als ik er ben is de dood er niet. Als de dood er is, ben ik er niet." Dat is de laatste les die ik heb meegekregen van Vanessa, een goede vriendin en tevens lotgenoot. Op haar dertiende is ze van huis weggelopen en na vele omzwervingen in het nachtleven van onder andere Parijs heeft ze de centen voor haar geslachtsverandering bijeen gesprokkeld. En passant heeft ze ook nog even de hulpverlening van Humanitas aan transen uit de grond gestampt. Als ik aan liefde, verlangen en idealen denk dan kan ik niet om haar heen. Dat heb ik al stamelend en stotterend trachten te verwoorden. De arm van Martin om me heen was welkom want ik was bezig te verzuipen. Hij voorkwam dat.

Al met al waren twee uurtjes eigenlijk veel te kort. Het was een schitterende avond. Bedankt daarvoor Jan.